उमेरले कोल्टे फेर्दै जाँदा
जिन्दगिले पल्टा खाँदै गर्दा
पटक पटक मानसपटलमा
आउँछन उहिलेका ती दिन ।
बाँसका टटेलाको फिरफिरे
चिलाउनेको पातको सिट्टि
छाताको तारले ठेलेर गुडाउने
नाङ्गलोको बिटको पाङ्ग्रो ।
खेतको आली, गोरेटो र पाखोमा
पांग्रोको पछिपछि मारेको वुर्कुसी
पटक पटक छिनेको चप्पलको फित्ता
त्यसलाई काम चलाउन बाघेको झुम्रो ।
भुटेको मकैसंग मुलाको डुकु
नुन छरेको हाडे काफल
लेकमा काँडा पञ्छाउँदै टिपेको
भरिलो र रसिलो ऐंसेलुको गाँस ।
घाँसे पाखो ओरालोमा घुइंकिन
बाँसको कप्टेराको चिप्लेटी
फलस्वरुप प्वालै प्वाल परेको कट्टु
र घाउ नै घाउ भएका हात गोडा ।
मोजामा झुम्रा कोचेको सानो भकुण्डो
फुटेका माटाका भाडाको टुक्राको चाङ्ग
ढाल्ने र बनाउने खेलमा जमातै उफ्रिंदा
बिग्रिएको बारीको पाटो र ठूलाको गाली ।
पाठशाला आउँदा जाँदाको लामो बाटो
बाटोभरि गुच्चा र सिक्काको खेल
चकलेटका खोल र चुरोटका बट्टाको
कित्ताको बाजी र उदेकलाग्दो हारजीत ।
खोपी, हक्र्याङ्ग, ओखर अनि के के
नाना भाँतिका खेल र तिनका औजार
अरू केही नभए गुच्चाको खेलमा
हार्नेको गोलिगाँठो रन्काउने बाजी ।
सकी-नसकी रुख र ढुङ्गाको चढाई
अचानक तिनबाट जमिनमा गुल्टाई
मर्केका, भाच्चिएका हात गोडा
च्यातिएको लुगा, सातो गएको मुटु ।
बाटोको दाँयाबाया लहलहाउँदो बाली
दुधिलो गहु, कुटुलीकोसा, कलिलो मास
अमला, मयल, काफल, चुत्रो, मणिलो
खाँदै, खुवाउँदै, चाख्दै, मिल्काउँदै ।
बुढा बाबुचाको सांघुरो एक झ्याले पसल
सानो कोठामा स-साना पोका र बट्टाका सामान
दाँत सबै गएर खोपिल्टा परेको मुखले
मुसुक्क हास्दै दिएको पाँच पैसाको पुष्टकारी ।
स्कूलका 'दादा' हरुको सान र आतंक
तिनिहरुसंगको छुट्टै डर र संकोच
आफ्नो टोपीको भकुण्डो बनाएको
नीरिह भएर हेर्नुपर्ने सामर्थ्यहीनता ।
अंग्रेजीको पनि नेपालीमा पढाई
विज्ञानको सरको हासोलाग्ने बोली
भ्यागुत्तालाई भयाकुत्ता भन्दाको रमाइलो
हरेकजसो शिक्षकलाई दिइएको उपनाम ।
केटाकेटीदेखिको भकभकाउने बानी
त्यसैले आफ्नो नाम भन्नुपर्दाको सकस
कैयौंपटक नाम भन्न नसक्दा वा रोकिनुपर्दा
साथीहरुबाट 'सप्रेम' प्राप्त 'लाटो' को पदवी ।
प्वाल परेको घैंटोको पानीझैं घट्दो जीवन
धमिलिंदै गरेका आंखा, मैलिदै गरेका दाँत
झोल्लिदै गरेका मांसपेशि, फुल्दै गएको केश
तथापि कहिल्यै गलित नहुँने आशा, आकांक्षा ।
आफ्नो वरिपरि नाचिरहेका रोग, शोक र मृत्यु
तिनको वीचमा पनि निशाको दीपझैं जिजीविषा
वाँच्ने धुनमा वर्तमानको गञ्जागोल जञ्जालमा पनि
मनमश्तिष्कमा झलझलाउँदा विगतका ती दिन ।
--x--